Arian Leka: "Dhe mos ia lodh kokën njeriu me fjalë..."

Fjala e mbajtur nga shkrimtari Arian Leka me rastin e marrjes së Çmimit "Skeptri Letrar", Shkup, qershor 2019


Atëherë kur, sipas babait, kisha arritur moshën e duhur për të mbajtur në kyçin e dorës një orë të gjallë - siç babai quante vetëm orët me kurdisje - ai më dhuroi një Zeppelin.
Ishte mekanike. Nga ato që, për t’i dalluar nga orët vetëkurdisëse apo elektronike, i quajmë sahatë. Kishte një fushë me ngjyrë argjendi. Numra të dukshëm, ku 12 dhe 6 vërtet mungonte, por data dallohej mirë. Thua se e vetmja gjë e rëndësishme brenda asaj hapësire të përsosur rrethore ishte data.
Nuk e bleu. Thjesht e hoqi nga kyçi i dorës së tij dhe ma dha. E vendosa në pulsin tim.
Prej vitesh jam përpjekur të kuptoj domethënien e atyre pak fjalëve që tha, në çastin kur orën e tij e la në dorën time. Foli me zë aq të ulët, sa duhet t’i merrja vetë me mend se për çfarë bëhej fjalë:
- Si Zeppelin!
Kaq!
- Si jeton Zeppelini? pyeta, sikur Zeppelini të mos ishte një orë dore me akrepa, por ndonjë pelikan me krahë të rëndë metali.
Babai më vështroi, por nuk foli. Çfarë kishte për të më dhënë ma kishte dhënë. Dhe çfarë kishte për të më thënë ma kishte thënë. Siç dinte ai. Pa shumë fjalë.

Acad. Ioan Aurel Pop: Çtrunimi i brezave të ardhshëm përmes asgjësimit të kulturës kombëtare dhe të pëgjithshme nga edukimi…

Akademiku, profesori universitar doktor Ioan Aurel Pop, Kryetar i Akademisë Rumune të Shkencave, rektor i Universitetit Babesh-Bojoj të Kluzhit, mbajti një kumtesë për rëndësinë e kulturës dhe studimin e historisë në shkolla, duke e vënë theksin në domosdoshmërinë e “përmasës historike në studimin e trashëgimisë kulturore të njerëzimit e të kombit”. Në një sesion shkencor të organizuar nga Akademia Rumune me rastin e Ditës së Kulturës Rumune, profesori Pop tregoi me shembuj bindës se edukimi sipas të të ashtuquajturit tip i ri në shkollat rumune, çon në formimin e brezave të tërë analfabetësh funksionalë.

Në fillimvitin 2018, kryetarja e Koalicionit (qeveritar rumun, sh. ynë), dha sërish, me anë të mjeteve të komunikimit masiv, një shënjë alarmi: “40% e brezave të ardhshëm, që duhet ta mbështetin Rumaninë në rrafsh ekonomik, social, kulturor e politik, janë analfabetë shoqërorë e funksionalë, domethënë do të jenë në të ardhmen të pajetë, dhe joaktivë, si tani, për tregun e punës, për biznesin, për ekonominë, për Rumaninë. Ç’do të thotë analfabet social dhe funksional? Nuk mund të kuptojnë, nuk mund të shprehin atë që lexojnë, nuk mund të bëjnë më shumë se sa veprime të thjeshta, mekanike, fizike”. Është e mundur, vallë, që Rumania bashkëkohëse të katandiset në një gjendje të tillë? Dhe, në rast se është vërtet kështu, apo afërsisht kështu, si ndodhi kjo? Në ç’marrëdhënie është ky “analfabetizëm social dhe funksional” me atë që e quajmë zakonisht kulturë?

Mimoza Hasani-Pllana: Ndikimi i gjuhës dhe letërsisë në zhvillimin e komunikimit ndërkulturor

(Njohja e gjuhës dhe letërsisë shqipe brenda hapësirës ballkanike dhe evropiane)

Abstrakt

Në studimet kulturore, letërsia është një element qenësor, përmes së cilës studiuesit njohin traditën e një populli, organizimin shoqëror dhe historinë e tij. Element i rëndësishëm është edhe gjuha, përmes së cilës studiuesit formojnë modele kulturore duke njohur më mirë mentalitetin dhe fenomenet shoqërore, zakonet, trashëgiminë, të kaluarën historike dhe normat tjera të një shoqërie. Pra, gjuha dhe letërisa janë në harmoni dhe në funksion të njëra-tjetrës në komunikimet ndërmjet kulturave.
Identitetet kulturore ndryshojnë mes vete nga kode të shumta që i transformojnë ato në identitete komplekse dhe të vështira për t`u njohur dhe kuptuar si në rrafshin personal dhe atë universal, sidomos për kulturat e vendeve të vogla, deri diku të izoluara, siç kategorizohet kultura dhe identiteti shqiptar në përgjithësi. Në këtë punim do të prezantojmë informacionin mbi nivelin e njohjes së kulturës shqiptare në Ballkan dhe Evropë përmës hulumtimeve, punës së albanologëve dhe përkthyesëve të letërsisë shqipe.
Gjuha dhe letërisa bashkëveprojnë ngushtë me elementet tjera që formojnë kulturën e një vendi. Relacionet e gjuhës dhe letërsisë nuk mund të vlerësohen më të rëndësishme dhe më të veçanta se disiplinat e tjera të artit, sjelljeve apo kodeve tradicionale për ndërtimin e një identiteti kulturor. Hulumtimi ynë do të përqëndrorohet në kompetencën e këtyre disiplinave në funksion të zhvillimit të komunikimit kulturor.

Merita Bajraktari Januzi: Beqir Musliu – Ligjërimi simbolik

Abstrakt

Brenda këtij punimi është trajtuar poezia e Beqir Musliu, kryesisht ajo e viteve 60-70-ta, duke marrë për bazë poezinë me komunikim të ulët me prirje hermetike. Shohim se Musliu që në veprën Rima të shqetësueme u dëshmua për mjeshtërinë poetike. Tema e tij esencialisht kombëtare vjen me vargun që sjell rrjedhat e kohës, mbushur me elemente mitike e të oralitetit, për të shprehur shqetësimet e subjektit të tij lirik. Me larushinë figurtive e te formave poetike, e me nuanca intertekstuale (me poezitë e Bodlerit e të Uitmanit, por edhe të Shkrelit), shohim se ai dhe brezi i tij veç e kishin përqafuar poezinë moderne hermetike.
Lulëkuqet e gjakut, autori ia dedikon njeriut dhe lirisë së tij, për vazhduar me abstraksionin poetik e simbolikën alla bodleriane ku e mbërthen shqetësimi për fushat e Kosovës, lirinë e saj. Metafora Bukuria e zezë na e tregon nivelin e figurës së tij, tek e metaforizon bukurinë dhe hedh vallen baladave dhe legjendave tona të lashta (Vorret e kryshqëve, Gjergj Elez Alinë, Motrën me nandë vëllazën, si dhe Përrallën e përhimtë ose Baladën për shtatë ditë e shatë netë) për vendin e tij, njësoj tutje te Sezamet vazhdon me temën e madhe kombëtare, tek i kthehet historisë dhe mitologjinë, plot fantazira (Ciklet me tituj: Shtegëtimet e Zef serembes, Albanopoli, Nga poema që duhet ta këndojë populli, Rozafa, Fyelli apo diç mbi anatominë e fjalëve dhe Trendafilet e drynjta), në kërkim të lashtësisë dhe të vërtetës tonë historike.
Me ritmin e tij artistik ecë rend me veprat tjera: Parabolla, Darka e magjisë duke shpërfaqur preokupimin për fatin e vendit tonë, hjekat, dhembjen, vdekjen, zinë, tradhëtinë, mashtrimet dhe pësimet që i pati nëpër kohë, por edhe i mban zgjuar shpresat për forcën e rimëkëmbjes dhe ringjalljes etnike-nacionale.

Haemus Plus – 2017-‘19


Përmbajtje / Cuprins

Dy Përvjetorë në të njëjtën ditë              
Letërsia, lavdia etj – në sytë e popullit / Literatura, gloria etc. – în ochii poporului

Ngatërrohet suksesi me vlerën

Homo Balcanicus
Acad. Ioan Aurel POP: Çtrunimi i brezave të ardhshëm përmes asgjësimit të kulturës kombëtare dhe të përgjithëshme nga edukimi…

Akad. Kopi KYÇYKU: Globalizimi dhe identiteti ynë kombëtar

Për t’u gdhendur në gur / De cioplit în piatră
K. Th. SPIRI: Ku ta dija unë i varfëri / D'unde să știu io sărmanu’

Arian LEKA: Biblioteca plutitoare (Biblioteka lundruese)
(fragmente) Pata / Njolla, Gaură în mare / Vrimë në det, Venă tăiată / Damar i prerë, Flori prin poștă / Lule me postë, Hartă mută / Hartë memece, Sare ascunsă-n sânge / Kripë fshehur në gjak, Poetul sub nor(i) / Poeti nën re

besa
Anton ÇEFA: Mbajtja e fjalës së dhënë – një nga tiparet më të shquara të strukturës etike të shqiptarit

... poți face lucruri din lumină / ... mundesh me ba sende me driten
Ledia DUSHI: 15 Poeme

Paul VINICIUS: kjo dhomë ka nisur të shkruajë (camera asta a început să scrie)

Ioana CRĂCIUNESCU: Matje për një piedestal (Măsurători pentru un piedestal), Ngjarje gjahu (Poveste de vânătoare), Deliri (Delirul)

Ilir SHYTA: Requiem pentru J.  (Requiem për J.), Sub acoperiș (Nën çati), Mecanismul băuturii (Mekanizmi i pijes), Nașei (Kumbarës), Gol (Bosh), Copacii strâmbi (Drurët e shtrembër), Tanti Efigeniei... (Teto Evgjenisë...), Prietenilor ce se sting (Miqve që shuhen), Tata (Babai)

Domnica DRUMEA: Dlirësi (Puritate) – 3 poezi

Mihai PREPELIȚĂ: Në Ditën e Poetit (De Ziua Poetului) – 15 poezi

Fitim SULA: Rikthimi i Gjergj Elez Alisë - prozë

Dan COMAN: Bregdeti Arian (Litoralul Arian) – 3 poezi

Ardiana Shala PRISHTINA: 9 poeme / poema

Ion PINTILII: Grimca kujtese (Fărâme de memorii) – 5 poezi

gjurmë / urme
Qendër e poezisë evropiane – The international poetry and chamber music festival, Bistrița, Romania

istoria literaturii / historia e letërsisë
Marian POPA: Gjithë ç’u zbulua, u dogj



Silvana LEKA: Rasti Martin Camaj  - romani “Dranja” përballë detit (Në kujtim të 25 vjetorit të ndarjes nga jeta)



Agim BAÇI: Mbretëria e përvojës dhe ideales në novelën e Mitrush Kutelit 'Hekuri dhe Çeliku’



Mimoza HYSA: Ditari si modeli për ndërtimin e figurës së vetvetes në krijimtarinë e Isuf Luzajt



Merita BAJRAKTARI JANUZI: Beqir Musliu – Ligjërimi simbolik

master’s
Mitrush KUTELI: Testamentul (fragment)

Ion MUREȘAN: Shpresa (Speranța)

Amos OZ: Gjyshja Shlomit dhe ”lufta kundër vezëve” (Bunica Shlomit şi „războiul cu germenii

Ymer SHKRELI: Iubire (Dashuri), N-am titlu pentru tine (Nuk kam titull për ty), Prietenului fără nume (Mikut pa emër), Vino (Eja), Sabia (Shpata), Vulcanul (Vullkani), Skanderbeg (Skënderbeu), Relativități (Relativitete), Zilele (Ditët)

lingva
Francesco ALTIMARI: Historia e grafemës-flamur <ë>             

Shqiptar OSEKU: Tu ești precum Drina (Ti je si Drini)

Në një fije të thellë gjaku e boje (Shënime mbi poezinë e Ledia Dushit)

e kush do të ndahej nga dhimbja dhe nga vetmia pa brengë?
Khalil XHIBRAN: P r o f e t i (Përktheu Viktor BAKILLARI)

Arqile GJATA: Kodet estetike të poetit Hiqmet Meçaj në vëllimin poetik „Vdekja e qirinjve”

Rovena VATA: Rëndësia e fjalës artistike në botën poetike të Ali Podrimjes

Elis MATAJ: Tri drama problematike të kohës përballë dy standardeve kritike

Albert GJOKA: Morfologjia e irealizmit socialist

Mimoza HASANI-PLLANA: Ndikimi i gjuhës dhe letërsisë në zhvillimin e komunikimit ndërkulturor (Njohja e gjuhës dhe letërsisë shqipe brenda hapësirës ballkanike dhe evropiane)

scola
Adelina VILA (TOLI): How to make mathematics interesting and understandable for students

encyclopedia
Kopi KYÇYKU: Një shkencëtar i madh për një vend të vogël (Në kuvend me Aleksandër Lambertin)               



esse-re              
Pandeli PASKO, Atalanta PASKO: Fantazma e Stalingradit dhe Mitrush Kuteli / Fantoma Stalingradului și Mitrush Kuteli

Savatie BAȘTOVOI: Të jesh a të mos jesh (A fi sau a nu fi)

litera  
Flutura AÇKA: Furnica (Milingona)

poetree            
”Të shkruash poezi është si të bësh dashuri ” – bisedë me poetin Dan Coman (Suadela BALLIU)        



prosa
Guy de MAUPASSANT: E vdekura (Shqipëroi Leda KUSHOVA)

Mimoza HYSA: Live

Mihai MATEIU: Gjahtari (Vânătorul)

medalion
Luan STAROVA – 75 vjeç. Cycle romanesque Saga Balcanique. Fragments et extraits da la critique française littéteraire

“Na duhet njohja dhe pranimi i njëri-tjetrit me dallesat që na shoqërojnë” – Bisedë me shkrimtarin Ndue UKAJ

Seenema
Iulia ENKELANA: Cratima

maja / vârfuri
Lasgush PORADECI: Moartea Nositului (Vdekja e Nositit)

Penele jefuiesc Zborul (Pendët vjedhin Fluturimin)

Mitrush KUTELI: Rugăciune (Lutje)

Când dorul chinuie, dar și scrie (Kur malli mundon, por edhe shkruan)

Haemus Institut – Studii Balcanice – themelimi / înființarea

Në Bukuresht, thonë të gjitha dokumentet e kohës, nuk të kaplonte mërzia kurrë, as ditën, as natën
Ioana PÂRVULESCU: Jeta fillon të premten (Viața începe vineri) fragment romani

Augustin CUPȘA: Ç’do të ndodhë kur të vdes (Ce-o să se-ntâmple când mor)

vita et gestis
Vangjel Zhapa dhe Akademia Rumune / Evanghelie Zappa şi Academia Română

O scurtă poveste despre lărgirea spațiului / Një rrëfim i shkurtër për zgjerimin e hapësirës –in memoriam Vasile ANDRU

Rüdiger SCHAPER: 55 sekondat Moisi, ose roli i jetës së tij / Cele 55 de secunde Moisi, sau rolul vieţii sale – fragment

trans-poetica
Ioana IERONIM: 5 poezi

Xhelal TOSKU: 5 poezi/i

@ctual             
Arqile V. GJATA: Lisi i vetëm në fushë” në memorien time

Linda PEȘCHIR: Teatrul-dans, un metisaj inevitabil?

je vetja e dikurshme që qan për ty / ești sinele de altădată care plânge după tine
Manjola BRAHAJ: Casa (Shpia), Pentru a scăpa de tine (Për me pshtu prej teje), Suntem drumuri (Jem’ udhë), Plecând (N'ikje), Ei nu știu (Ata nuk e dinë), În-tristețe (N'trishtim), Destinul (Fati), A se ruga (Me u lutë), Nu te-am mai văzut (Nuk të pashë ma), Depărtările (Largsitë)

kujtesa / memoria
Visar ZHITI: Nu dictatorul face dictatură, ci invers...

Gaspër PALI: Cântec de greieri (Kangë gungallash), Amurg de exil (Muzg mergimi)

Alisa VELAJ: Simbolet e dritës dhe errësirës në prozën e Mitrush Kutelit

dikush përgjon në kokën time / cineva pândește la mine în cap
Ana DRAGU: Imunitet i moskuptimit – Liberty Bridge (Imunitatea neînțelegerii - Liberty Bridge), mbarova sezonin (am terminat sesiunea), jo-gëzim (non bucurie), pamjet e para të një filmi për qetësinë (primele cadre dintr-un film despre linişte), pamja e dytë e një filmi për qetësinë (al doilea cadru dintr-un film despre liniște), Më e trishtme sesa një metodë (Mai tristă decât un manual), gjumë (somn), no additional text

sine studio
Edval ZOTO: Zhvillimi i profesionit ushtarak dhe sfidat bashkëkohore

lupa
Arian LEKA: Realizmi Socialist: një formë ligjërimore VS një ligjërimi formal

Pashë ëndërr unë fakiri...
K. Th. SPIRI: Autobiografia, Kungulli, Do hamë bar, Luga e floririt, Vërejtje në biografi, Ligji i agjitacionit, Sallami, Poezi erotike, Ndonëse të varfër jemi, A s’i thonë ”y”-së ”i”!?..., Si poet ndizem kollaj, U plake, Do të bëhem thumb!, Fjalët e të deleguarit të Partisë, Epilog

n(t)ext              
Paul GOMA: Dhoma përbri (Camera alăturată)

Corneliu D. ZEANĂ: Piramida

Maku PONE: Poezi/i

Val POPA: Dëbimi i së puthurës (Alungarea sărutului), Në kërkim të së folmes (În căutarea graiului), Shpërbërje (Dezintegrare), Ishulli i trëndafilëve (Insula trandafirilor), Mjafton që një vajzë... (E de ajuns ca o fată...), Në një ditë të thellë të ndritshme e të kaltër (Într-o zi adâncă luminoasă şi albastră), Duke përballur fatin (Înfruntând destinul), Lira e argjendtë (Lira de argint)

Ramon del VALLE-INCLAN: Sonatë pranverore (Shqipëroi Petrit MAVROVI)

po(rtr)et         
Kopi KYÇYKU: Në kuvend me mjeshtrin e drurit Llazi Icka

Teuta SADIKU: Kukullat (prozë)

iubirea, un pământ între noi / dashuria, një tokë mes nesh…
Flutura AÇKA: ”Viciul” bărbatului (“Vesi” i burrit), Lacul iarna (Peizazh liqeni në dimër), Ascultând geamătul ploii (Duke dëgjuar rënkimin e shiut), Rugă către Ana Ahmatova (Lutje Ana Ahmatovës), Un bărbat ca tine (Një burrë si ti), Când (nu) ești... (Kur (s)’je…), Senzorii sentimentului (Sensorët e ndjenjës), Dragoste care merge (Dashuri që ec)

signum
Luigi PIRANDELLO: O i njërit, o i asnjërit (Zgjodhi e shqipëroi: Aida BARO)

Louise GLUCK: Vita Nova – poezi (Zgjodhi e shqipëroi: Rajmonda ÇOLLAKU)

imago
Lidhjet e pashkëputura letrare shqiptaro-rumune

ligo
Ernest Koliqi dhe Mircea Eliade – Nobel Prize...

nu mai știu / unde se termină țara asta și unde-ncep copiii mei / nuk e di ma / ku mbaron ky vend e ku fillojnë fëmijtë e mi
ENTELA TABAKU SORMAN: de cerul gurii ni s-au lipit cuvintele astăzi (për qiellzë na janë ngjitë fjalët sonte), joc (lojë), creație (krijim), copiii emigranților (fëmijët e emigrantëve), acestei țări cu ierni vrăjitoare ce nu se sfârșesc (këtij vendi me dimna shtriganë që s’mbarojnë kurrë), cu mâini reci (me duer të ftohta), pierdere (humbje), această femeie (këtë gru), am croșetat cuvintele (i kam punu fjalët), îmi las pumnul (e lëshoj grushtin), zilele și nopțile acum s-au făcut una (ditët dhe netët tash janë ba një), le enumerăm și pe aceste zile (po i numërojmë edhe këto ditë), basmul creșterii (përralla e rritjes), eu sunt om (unё jam njeri), nu știu când am început să aud vaietele (nuk di kur fillova me i ndigju vajtimet), fluieratul (fishkëllima), mi-am ascuțit ochii în beznă (i kam mprehë sytë në terr), când cerul se coboară așa (kur qielli ulet kështu), a pleca (me ikё)

Mirela PAPUÇIU: 11 poezi

stilema
Mitrush KUTELI: Marele Fluviu (Lumi i Madh) – Përktheu Kopi KYÇYKU

theatron
Alina NELEGA: Amalia merr frymë thellë (Amalia respiră adânc) fragment

biblios              
Një libër-kyç

ngjarje / evenimente             
Diaspora Shqiptare / Diaspora Albaneză

arte
Do you remember your first loneliness…

verba manent
Humori i ndritshëm i Tudor Mushateskut / Umorul luminos al lui Tudor Mușatescu

În dulcele stil infantil

arhetipal
Ioan Es POP: i sëmuri i madh (marele bolnav), më paralajmëruan qysh kur isha pesë vjeç (am fost avertizat de când aveam cinci ani), e ardhmja mpaket, por tani kam... (viitorul se micșorează, dar cum am)

Akad. Kopi KYÇYKU: Disa fjalë për Mërgatën e sotme

Trăiesc sub același acoperiș cu ucigașii de poeți / Jetoj nën nji strehë me vrasësit e poetëve
Jozef RADI: 18 poezi/i
Lazër RADI: Te Gurra e Vargjeve…

dixit
Sf. Nicolae VELIMIROVICI: Mos u hakmerr! (Nu te răzbuna!)

Vasile ANDRU: Mbi shpifjen (Despre defăimare)

premium
Portali online “e-enkelana – portraits of Pogradec”

”The Bridge Magazine” – Një revistë e re për Evropën /  O nouă revistă pentru Europa.
Bashkim SHEHU: Jetojmë në një kohë kur ëndrra europiane është në rrezik / We live in a time when the European dream is at risk

Botimi në HAEMUS dhe HAEMUS PLUS / Publicarea în HAEMUS şi HAEMUS PLUS


I n f o  414 faqe / pagini



Edval ZOTO*: Zhvillimi i profesionit ushtarak dhe sfidat bashkëkohore**

Dedikuar ushtarakëve dëshmorë të Forcave të Armatosura shqiptare Major Klodian Tanushi dhe Nëntetar Zarife Hasanaj, rënë në krye të detyrës në Letoni, maj 2019.”

Profesioni ushtarak përbën një objekt të rëndësishëm e themelor të sociologjisë ushtarake dhe shkencës ushtarake në përgjithësi. Në këtë artikull trajtohet debati mbi profesionin ushtarak i klasikëve të sociologjisë ushtarake, si Huntington e Janowitz, si dhe sillen në vëmendje dhe aspekte më specifike të këtij objekti studimi nga autorë të mëvonshëm me qëllimin për të paraqitur një historik të shkurtër i zhvillimit të profesionit ushtarak, për të evidentuar faktorët që kanë ndikuar në zhvillimin e tij, si dhe diskutuar sfidat bashkëkohore ndaj unikalitetit të tij në një plan të përgjithshëm, por dhe në rastin e Shqipërisë.

I. Profesioni ushtarak në studimet sociologjike

Profesioni ushtarak në aspektin sociologjik ka tërhequr mjaft vëmendje sidomos që pas përfundimit të Luftës së Dytë Botërore. Nismëtari i debatit sociologjik mbi profesionin ushtarak ishte Samuel Huntington, me veprën e tij The Soldier and the State (Ushtaraku dhe Shteti, përkth. i aut.) (1957, në Moten, 2011). Sipas përcaktimit të tij “trupa moderne e oficerëve është një organizëm profesional, dhe oficeri ushtarak, një profesionist”. Huntington e lidh ekskluzivisht profesionin ushtarak me trupën e oficerëve, dhe profesionalizmin në këtë drejtim e karakterizon me tre atribute: përgjegjësinë – forcat ushtarake janë një krah i armatosur i shtetit dhe të vendosura në mënyrë strikte nën kontrollin civil dhe oficerët profesionistë e përdorin ekspertizën e tyre vetëm në dobi të shoqërisë; korporatizmin (corporateness, në origjinal – shën i autor.), sipas të cilit profesioni është i kufizuar, dhe ka një sistem promocioni të kontrolluar, nënkultura autonome krijohen si pasojë e institucioneve vokacionale komplekse, si dhe revistat, shoqatat, shkolla, ritet, traditat, uniformat dhe shenjat dalluese i përforcojnë ato; dhe, ekspertizës, e cila në mënyrë profesionale arrihet pas një periudhe relativisht të gjatë edukimi, dhe dija intelektuale ushtarake e përftuar krijon mundësi ruajtje nëpërmjet trashëgimive të shkruara. Sipas Huntington zhvillimi i profesionit ushtarak duhet të karakterizohet nga një konservatorizëm i detyruar. Ushtaraku dhe Shteti i Huntington (1957), jo vetëm që do të shenjojë veprën e parë serioze mbi sociologjinë e profesionit ushtarak por dhe do të përbëjë bazën e studimeve të tjera plotësuese si dhe ngritjen e debatit mbi profesionin ushtarak dhe karakteristikat sociologjike të tij.

Prof.univ.dr. Ardian Kyçyku: Një libër-kyç


(Disa shënime për librin “Në kërkim të këmishës së humbur”, autor: Arian Leka, Botimet Poeteka, 336 faqe, ISBN: 978-9928-230-27-0, Realizimi grafik: Joan Leka & Xhoel Leka – Geppetto’s Studio, Tiranë, 2018)

Përmasat e një libri të shkruar nga brenda

Sot janë shtuar tejmase ata që preken rëndë në sedër, kur mësojnë se pyetjes “Pse shkruani?” Louis-Ferdinand Céline-i iu përgjigj: “Që t’i bëj të tjerët të palexueshëm”. Sepse sot, si për fund sa më të shpejtuar bote, shumëkush e përfton veten hero kryesor të një libri, madje hero i dyfishtë, edhe si autor. Prandaj nuk janë rastësisht në modë top-et e librave më të lexuar, më të shitur, më të pavdekshëm, të shkrimtarëve, mendimtarëve, politikanëve, ish-ëve të çdo lloji etj. Në shumicën dërrmuese te rasteve, pjesëmarrësit nëpër rubrika të tilla i përgjërohen tërthorazi lexuesit, duke shpalosur vetí prej udhëheqësish (të paktën) ndërgjegjesh: “Bëhu si unë... Lexo këto që çmoj unë dhe do të bëhesh si unë...” Nuk di sa lexues duan të bëhen si ata e si ato. E qartë është se top-et e autorëve dhe të librave ndikojnë fare pak dhe kalimthi mbi ecurinë e letërsisë së mirëfilltë, e cila u nënshtrohet ligjesh të tjera gjer edhe kur duket e mënjanuar apo e shfarosur.