Në të njëjtën Profeci është shkruar sërish: Dhe më tha: çfarë sheh? Dhe i thashë: Pashë, dhe ja një ndriçues krejt i artë dhe një llampë (pishtar) mbi të; dhe shtatë llampa me vaj në të dhe shtatë hinka në llampat me vaj të tij dhe dy ullinj përsipër, njëri në të djathtë të llampës dhe tjetri në të majtë (Zaharia 4, 2-3).
Çfarë është një ndriçues dhe përse
është prej ari; ç’është llampa mbi të, çfarë janë shtatë llampat me vaj, çfarë
janë shtatë hinkat mbi shtatë llampat, çfarë janë dy ullinjtë dhe përse ndodhen
në të djathtë dhe në të majtë të llampës?
Fjala profetike, që përshkruan
nga larg, në mënyrë simbolike, madhështinë e tejndritshme dhe të tejshkëlqyer
të Kishës së Shënjtë, e ka vizatuar kështu pamjen, duke dashur të tregojë,
besoj, domethënien e së fshehtës së re të saj. Pra, ndriçues krejt i artë është
Kisha e gjithëlëvduar e Zotit, e pastër dhe e panjollë, e pacen dhe e
paprishur, e pazvogëluar dhe bujtëse e dritës së vërtetë. Sepse thuhet që ari
është i padëmtueshëm, po të zhytet në tokë nuk nxihet dhe nuk ndryshket, ndërsa,
po të digjet, nuk mpaket. Përveç sa thamë, ai e forcon dhe e përtërin me fuqinë
e vet të natyrshme aftësinë e shikimit të atyre që e prekin. E tillë është edhe
Kisha e shumëlëvduar e Zotit, që ia kalon me të vërtetë natyrës më të pastër të
arit. Ajo është e padëmtueshme, meqënëse nuk ka asnjë përzjerje të huaj në
mësimet e saj të fshehta për Zotin, që dëshmohet përmes besimit; është e pastër,
sepse shkëlqen nga drita dhe nga lavdia e virtyteve; është e pacënueshme, se
është e panjollosur nga asnjë ndotje e mëkateve; është e kulluar, sepse nuk
preket nga asnjë prej shpirtrave të këqinj. Duke jetuar në kushtet tokësore,
ajo nuk nxihet nga ndryshku i mëkatit. Më në fund, ajo mbetet e pazvogëluar dhe
e patkurrshme sepse, megjithqë është djegur kohë pas kohe në furrën e
përndjekjeve dhe është vënë në provë nga kryengritjet e parreshtura të
heretikëve, nuk pëson nën barrën e sprovave as dobësim në mësimet apo në jetën
e saj, në besimin apo disiplinën e saj. Prandaj ajo e fuqizon falë hireve
mirëkuptimin e atyre që kërkojnë me anën e saj përkushtimin. Sepse ajo i grish
nga njëra anë mosbesuesit, duke u dhuruar dritën e ndërgjegjes së vërtetë,
ndërsa nga ana tjetër i mbron ata që i soditin me dashuri të fshehtat e saj,
duke ruajtur të pacënuar mirëkuptimin mes tyre. Ndërsa ata që kanë pësuar
ndonjë lëkundje, i thërret sërish dhe ua shëron me shtysë mendimin e sëmurë.
Kështu kuptohet ndriçuesi i këqyrur nga Profeti, në përputhje me njërën nga
domethëniet e fjalëve të mësipërme.